Baby- en dreumesspeelgoed als verrijking voor honden

Slim, goedkoop en verrassend veelzijdig – mits je het veilig gebruikt

Je hoeft geen dure hondenpuzzels te kopen om je hond mentaal uit te dagen.

Veel baby- en dreumesspeelgoed leent zich uitstekend voor denkspelletjes, neuswerk en rustige samenwerking – zolang je heel bewust kiest wat je gebruikt en hoe je het inzet.

In deze blog lees je welke materialen goed werken, welke juist niet, en hoe je er op een veilige manier verrassend veel spelvormen mee kunt maken.

Belangrijk uitgangspunt hierbij:

dit is begeleid spelmateriaal, geen los liggend kauwspeelgoed.

De belangrijkste basisregel

Kies alleen materialen zonder losse of harde onderdelen.

Heel concreet betekent dat:

- geen plastic oogjes

- geen geborduurde onderdelen die los kunnen trekken

- geen knopen

- geen touwtjes, linten of strikken

- geen labels waar makkelijk op gekauwd wordt

- geen elastiek

- geen piepers of kraakmateriaal (tenzij bewust als korte oefening gebruikt)

Hoe simpeler het materiaal, hoe beter.

Wat juist goed werkt

Zachte babyknuffels zonder accessoires

Volledig zachte knuffels met alleen stof en stiknaden zijn heel geschikt als rustig spel- en regulatiemateriaal.

Ze kunnen worden ingezet voor:

- rustig vasthouden

- dragen

- eenvoudige verstopspelletjes

- ontprikkelmomenten

Let erop dat er echt geen decoratie, randjes of verschillende materialen op zitten.

Kleine aanpassing: een beetje schapenwol

Je kunt een zachte knuffel heel voorzichtig in een bestaande naad een paar centimeter openen, er een klein plukje schone, onbehandelde schapenwol in doen en hem daarna stevig dichtnaaien.

Voor veel honden wordt zo’n knuffel extra interessant door geur en structuur, zonder dat het speelgoed meteen opwindend of druk wordt.

Voorwaarden: 

- alleen een klein beetje wol

- altijd stevig dichtnaaien

- regelmatig controleren

- alleen geschikt voor honden die niet fanatiek slopen

- altijd onder toezicht introduceren

Variatie op schapenwol: een beetje catnip

In plaats van (of naast) schapenwol kun je ook een klein beetje catnip gebruiken (de gedroogde vlokjes die normaal voor katten worden verkocht).

Je kunt bijvoorbeeld: 

- een paar vlokjes in een knuffel, handpop of doekje verwerken.

Sommige honden vinden de geur van catnip verrassend interessant.

Andere honden reageren er helemaal niet op.

Belangrijk om te weten:

- het effect verschilt sterk per hond

- gebruik altijd maar een heel kleine hoeveelheid

- introduceer het rustig en onder toezicht

Zie het als een extra optie om te proberen – niet als standaard oplossing.

Wat absoluut ongeschikt is; Geen knuffels met:

- ogen

- losse draadjes

- knopen

- lintjes

- elastiek

- labels

- piepers of losse folie

Geen vulling van natuurlijke bulk of korrels

Niet geschikt:

- tarwevulling

- kersenpitten of andere pitten

- zand- of steentjesvulling

- warmtekussens in knuffelvorm

Ook liever niet:

- plastic parelvulling

- kraakpapier / knisperfolie

Deze vullingen nodigen uit tot openbijten en slopen en geven veel losse rommel bij scheuren.

Geen paniek als het een keer misgaat

Krijgt een hond per ongeluk een klein beetje parelvulling of een stukje kraakfolie binnen, dan is dat in de meeste gevallen geen acute noodsituatie.

Meestal poepen honden kleine restjes gewoon weer uit.

Het is vooral:

- niet gezond

- onnodig risico

- en vooral veel rommel

Praktische monitorperiode

Houd na mogelijk inslikken de hond ongeveer 24–48 uur in de gaten

(in de praktijk is ± 28 uur vaak al voldoende).

Let op:

- normale ontlasting

- of er restjes meekomen

- geen persdrang, buikpijn, sloomheid of verminderde eetlust

Twijfel of klachten? Neem contact op met je dierenarts.

Stoffen flapjesboekjes – niet als speelgoed, wél als puzzel

Stoffen babyboekjes met flapjes zijn niet geschikt als vrij hondenspeelgoed.

Maar onder begeleiding zijn ze juist heel leuk als verstop- en puzzelboekje.

Je kunt: 

- kleine beloningen onder flapjes verstoppen

- rustig snuffelgedrag stimuleren

- eenvoudige zoekopdrachten aanbieden

Belangrijk:

- alleen gebruiken tijdens de oefening

- altijd onder toezicht

- na afloop weer opruimen

Extra voordeel:

Flapjesboekjes zijn licht, plat en passen makkelijk in een tas. Ze zijn daardoor ideaal om mee te nemen voor korte puzzelmomenten onderweg.

Houten noppenpuzzels – samen puzzelen

Eenvoudige houten vormpuzzels met grote stukken en een dikke knop zijn heel geschikt als samen-puzzel.

Denk aan puzzels met één of twee grote stukken.

Je kunt oefenen met:

- een stuk eruit halen

- aangeven

- samen terugplaatsen

- later eventueel eenvoudige volgorde-opdrachten

Begin met één stuk en breid langzaam uit.

Altijd samen gebruiken en na afloop opruimen.

Stapelbekers en ander stapelspeelgoed

Stapelbekers, stapelmaantjes en ander stapelspeelgoed zijn ideaal voor denk- en zoekspelletjes.

Gebruik alleen de stevige, dikke kunststof varianten – geen kartonnen versies.

De kunststof onderdelen kunnen meestal gewoon in de vaatwasser.

Je kunt onder andere:

- iets onder bekers verstoppen

- meerdere bekers als zoekbakjes neerzetten

- een toren bouwen en gecontroleerd laten omgooien

- de toren in stappen laten afbreken

- samen opnieuw opstapelen

- bekers in elkaar schuiven met een dun laagje paté aan de rand voor extra uitdaging

Stapelbekers en ander stapelspeelgoed worden altijd alleen onder toezicht gebruikt.

Samen een toren omgooien

Een lage toren van bekers samen bouwen en deze op cue laten omgooien is niet alleen leuk, maar kan ook helpen bij het rustig omgaan met onverwachte beweging en lichte geluiden.

Bouw laag en stabiel en houd het spel voorspelbaar.

Stapelringen op een staaf

De bekende stapelringen op een pin zijn heel geschikt voor rustige samenwerking.

De houten variant is het meest duurzaam.

De kunststof variant kan ook, mits je hond voorzichtig met materiaal omgaat.

Praktisch: 

- laat bij kunststof sets het dunne bovenste ringetje vaak liever weg

Je kunt oefenen met:

- ringen afhalen

- ringen aangeven

- ringen terugplaatsen

- werken met volgorde (bijvoorbeeld groot naar klein)

Bouw dit in fases op.

Altijd samen gebruiken en opruimen na afloop.

Billendoekjesdoos met hydrofiele doekjes

Een lege kunststof billendoekjesdoos is een verrassend leuke trek- en zoekpuzzel.

Gebruik:

 - meerdere hydrofiele doekjes

- vouw ze losjes in elkaar

- stop ze in de doos

De hond mag ze er één voor één uittrekken.

Geen papieren doekjes gebruiken.

Altijd onder toezicht en na afloop opruimen.

Extra: billendoekjesdoos met drukknop

Heb je een doos met een klik- of drukknop om de klep te openen?

Dan kun je ook oefenen met: 

- met de neus op de knop drukken

- de klep openen

- daarna pas de doekjes eruit halen

Zo combineer je het trekspel met een eenvoudige drukoefening.

Handpoppen als snuffelpuzzel

Zachte handpoppen zonder ogen, knopen of accessoires zijn heel geschikt om beloningen in te verstoppen.

Een leuke variatie:

 - rol beloningen in een hydrofiel doekje of een oude sok

- stop dit in de handpop

De hond moet eerst het doekje of de sok eruit werken en daarna de beloningen vinden.

Sokken mogen best een gaatje hebben.

Let alleen op dat er geen lange losse draadjes of rafels aan zitten.

Altijd onder toezicht gebruiken.

Oball (grijpbal) met doekjes

De bekende Oball, ook wel grijpbal genoemd, is ideaal voor trek- en zoekspelletjes.

Rol beloningen in een hydrofiel doekje en steek het doekje door één van de gaten van de bal.

Je kunt meerdere doekjes tegelijk gebruiken.

De hond moet ze één voor één eruit trekken.

Gebruik alleen:

 - een bal met grote, afgeronde gaten

- flexibel maar stevig kunststof

Altijd onder toezicht.

Natuurlijke puzzel: de dennenappel

Een verse, nog natte dennenappel kan als korte snuffelpuzzel worden gebruikt.

Stop kleine beloningen tussen de gesloten schubben en laat de dennenappel daarna goed drogen, zodat hij volledig open gaat staan.

Dat kan bijvoorbeeld door:

 - hem een tijd op een warme plek te laten liggen,

- hem op de verwarming te leggen,

- of voorzichtig met warme lucht (bijvoorbeeld een heatgun op afstand) te laten drogen.

Pas wanneer de dennenappel volledig is uitgezet, gebruik je hem als puzzel.

Belangrijk:

 - alleen schone, onbeschadigde dennenappels

- controleren op scherpe punten of hars

- altijd onder toezicht aanbieden

Een dennenappel is geen eetbaar speeltje.

Het is bedoeld als korte, begeleide verrijking.

Een ‘pretpakket’ – meerdere puzzels combineren

Je kunt meerdere kleine puzzels combineren in één groter spelmoment.

Leg bijvoorbeeld:

 - een handpop-puzzel

- een sok- of doekjesrolletje met beloningen

- eventueel nog een andere kleine zoekpuzzel

samen in een:

 - kussensloop

- mand

- of een doos.

De hond mag vervolgens:

 - eerst in de kussensloop, mand of doos werken,

- daarna de verschillende onderdelen één voor één eruit halen,

- en per puzzeltje de beloningen zoeken.

Zo ontstaat een soort pretpakket met meerdere korte denkspelletjes achter elkaar.

Ook hierbij geldt:

 - alleen zachte materialen

- geen harde of losse onderdelen

- altijd onder toezicht

- na afloop alles weer opruimen

Ideaal voor regenachtige of medische dagen

 Gecombineerde puzzels en dit soort begeleide spelvormen zijn bij uitstek geschikt voor:

 - regenachtige dagen

- of dagen waarop naar buiten gaan tijdelijk niet goed lukt, bijvoorbeeld om medische redenen.

Juist dan kun je met eenvoudig materiaal toch mentale uitdaging en rustige activiteit in huis bieden.

Tot slot: goedkoop, creatief en eindeloos variëren

Met een paar simpele spullen – vaak gewoon uit de kringloop of van een rommelmarkt – kun je tientallen verschillende spelvormen maken.

Je hebt geen duur materiaal nodig.

Het draait om creatief gebruiken.

En misschien wel de belangrijkste regel

Ken je hond.

Ken het gedrag van je hond.

En weet wat jouw hond wél en niet aankan.

Niet elke hond gaat hetzelfde om met materiaal, frustratie of sloopdrang.

Wat voor de ene hond een leuke, rustige puzzel is, kan voor een andere hond juist te moeilijk of te verleidelijk zijn.

Stem dit soort spelletjes altijd af op jouw hond –

zijn impulscontrole, zijn tempo en zijn manier van omgaan met spullen.

En bij alles in deze blog geldt: altijd onder toezicht, en na afloop weer opruimen.